EMDR ile ACI ANILARI SİLMEK

Tarih : Görüntülenme Sayısı: 293
EMDR ile ACI ANILARI SİLMEK

Göz Hareketleri ile Duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme (EMDR)

20170614__6588556170

İnsanların çoğu güncel yaşadığı sorunlarla ilgili terapi desteği almak ister. Çocukken ailem benimle ilgilenmedi diyerek terapiye kimse başvurmaz. Şimdiki zamanda şu sorunu yaşıyorum diyerek gelirler. Çoğu insan kötü yaşantıların olduğu bir çocukluk geçirmesine rağmen bugünkü sorunların geçmişte yaşadıkları ile ilgisiz olduğuna inanmak ister. Geçmiş sadece bir öğrenme deneyimi olarak görülür. Genel olarak düşünülen geçmişte bir şeyler oldu ben belli bir şekilde hissetmeyi ve davranmayı öğrendim. Ama bu yıllar önceydi. Şimdi onlarla mücadele etmeyi biliyorum artık daha olgunum o halde bu anılar neden peşimi bırakmıyor? Bir Travma yaşandığında kişi bu anıyı o günkü duygusal kapasitesi ile kaydeder. Fizyolojik olarak depolanmış yaşantı olayın gerçekleştiği zaman dilimindeki duygu ve beden duyumu ile işlenmemiş bir şekilde kaydedilir. Bu anılar işlenmediği diğer anılar gibi hazmedilmediği için o anıyı tetikleyici bir durum ile karşılaşıldığında olumsuz duygu ve düşünceler üremeye devam eder. Burada genetik yapının da önemini vurgulamak gerekir. Genetik bir yük nedeniyle beynimizin işlev görme şekli bizi farklı olayların etkilerine karşı daha az veya daha çok duyarlı yapabilir. Bu nedenle aynı travmayı yaşan bir kişi travma sonrası stres bozukluğu geliştirirken diğeri geliştirmeyebilir. Çocukluğun büyük bir önem taşımasının yanında her şeyin kaynağını çocukluk anıları olarak görmek de yanlış olduğunu belirtmek gerekir. Araştırmalar eski olayların sonradan yaşanan olaylar karşısında kişiyi korunmasız hale getirebildiğini göstermekle birlikte‚ bazen yeni bir durum örneğin yetişkin bir yaşta yaşanan bir savaş insanın yaşam dengesini bozup TSSB geliştirebilmesine neden olabilmektedir.


EMDR hangi rahatsızlıkların tedavisinde kullanılabir ?

Göz Hareketleri ile Duyarsızlaştırma ve Yeniden işleme (EMDR)‚ kaza‚ savaş stresi‚ taciz‚ doğal afetler veya çocukluk döneminde yaşanan üzücü olaylar gibi rahatsız edici yasam deneyimlerinin neden olduğu duygusal sorunların yanı sıra‚ fobi‚ performans kaygısı‚ panik bozukluk‚ beden algısının bozukluğu‚ çocuklarda travma belirtileri‚ yas‚ kronik ağrı ve başka sorunların tedavisinde kullanılan psikolojik bir yöntemdir. EMDR‚ psikodinamik‚ bilişsel‚ davranışsal ve danışan merkezli yaklaşımlar gibi çok iyi bilinen farklı yaklaşımların öğelerini bir araya getirmektedir (Shapiro.2001).

EMDR terapisinin sonunda ne olur?

20170614__8653375506

EMDR’de danışanın yaşama daha iyi uyum sağlamasını‚ olumlu başa çıkma yöntemleri geliştirmesini‚ kendisi ve dış dünya hakkında daha olumlu başa çıkma yöntemleri geliştirebilmesini‚ daha sağlıklı sosyal ilişkiler kurabilmesini sağlamaktadır. Terapi sonucunda davranış değişikliklerine neden olur. Yoğun sıkıntı ile başlayan danışanların çoğu ilk seanstan itibaren sıkıntılarının azalmaya başladığını‚ kendilerine rahatsızlık veren görüntülerin silinmeye başladığını‚ beden duyumlarının rahatladığını ve olumsuz duygulanımların azalmaya başladığını belirtirler. Sıkıntı yaratan durum eskisi kadar rahatsızlık vermemeye başlar. Kişi için travmatik yaşantının anlamı değişmeye başlar. EMDR ile hızlı ve şaşırtıcı bir değişim yaşanır. Travma sonrası stres bozukluğu disosiyatif bozukluklar ile benzerliği bir anksiyete bozukluğu değil bir disosiyatif bozukluk olduğu günümüzde tartışılmaktadır. Travma çalışmak disosiyasyon savunma mekanizması nedeniyle  zordur. Travmatik anının hatırlanması yoğun sıkıntı verir bu nedenle travmatik anının hatırlanmasından kaçınılır ve üstü örtülür. İfade bulamayan bu rahatsızlık veren yaşantılar kişiye olumsuz duygular‚ beden duyumları‚ olumsuz inançlar yaşatır.

EMDR kim tarafından nasıl bulunmuştur?

EMDR‚ patolojinin‚ uygun olmayan bir şekilde yerleşmiş algılamalardan ortaya çıktığını varsayan bilgi isleme modeline dayanan‚ sekiz aşamalı bir yaklaşımdır. EMDR tedavisi‚ rahatsız edici olaylara ulaşılmasını‚ islemesini hızlandırmak ve öğrenme sürecini iyileştirmek için hafızanın algısal ögelerine (duygusal‚ bilişsel ve bedensel) odaklanmaktadır (Shapiro‚ Maxfield. 2002). Francine Shapiro‚ 1987 yılında tesadüfen kendisini rahatsız eden ve üzen bazı düşüncelerinin birdenbire yok olduğunu fark etmiş‚ o rahatsız edici düşüncelerini yeniden aklına getirdiğinde de bu düşüncelerin kendisini önceki kadar üzmediğini görmüştür. Bunun nasıl gerçekleştiğini anlamaya odaklanıp‚ rahatsız edici düşünceleri aklına getirdiğinde‚ gözlerinin kendiliğinden ve hızlı bir şekilde‚ yukarı ve aşağı doğru verev olarak hareket etmeye başladığını fark etmiştir. Düşünceler yeniden yok olmuştur ve o düşüncelerin olumsuz yükleri de azalmıştır. Bu noktada farklı rahatsız edici düşünce ve anılar üzerine yoğunlaşırken göz hareketleri yapmaya başlayan Shapiro‚ bu düşüncelerin de yok olduğunu ve ağırlıklarını kaybettiklerini görmüştür. Sonraki altı ay boyunca 70’ın üzerinde kişiyle yaptığı çalışmalarla‚ standart bir işlem geliştirerek bunu Göz Hareketleri ile Duyarsızlaştırma (EMD) olarak adlandırmıştır. 1990’da 36 klinisyene 2 günlük bir eğitim vermiştir. Bu eğitimi alan kliniksellerden gelen yüzlerce vaka raporunun değerlendirilmesi sonrasında‚ rahatsız edici anıların uyumsal biçimde islenmesi için‚ anıların ve kişisel yüklemelerin es zamanlı biçimde duyarsızlaştırılmasının ve bilişsel yeniden yapılandırılmasının önemini fark etmiştir. Bu noktada yöntemini Göz Hareketleri ile Duyarsızlaştırma ve Yeniden işleme (EMDR) biçiminde yeniden adlandırmıştır (Shapiro‚ 1995). Böylece EMDR özgün bir terapotik yöntem ve temel psikolojik yaklaşımların önemli unsurlarını içeren bütünleşmiş bir sağaltım yaklaşımı olarak karsımıza çıkmıştır.

EMDR günümüzde travmalar haricinde anksiyete bozuklukları‚ fobiler‚ depresyon‚ OKB‚ psikosomatik rahatsızlıklar gibi farklı birçok psikolojik rahatsızlığın tedavisinde kullanılmaktadır. EMDR’ nin etkinliği üzerine farklı rahatsızlıklarda olmak üzere birçok araştırma yapılmış ve yapılmaya devam etmektedir. EMDR etkinliği kanıtlanmış kanıta dayalı bir psikoterapi yaklaşımıdır. EMDR alanında eğitim alan psikoterapistler tarafından uygulanır.

Uzm. Psikolog Reyhan Nuray Duman
                                                                                                            Bütüncül Psikoloji